|
W duecie |
- to dwie
lokomotywy jadące razem luzem lub prowadzą pociąg |
|
W górze |
- pojazd trakcyjny
elektryczny ma podniesione pantografy i jest uruchomiony |
|
W koło komina |
- praca na
lokomotywie w pobliżu lokomotywowni |
|
W krzakach |
-
lokomotywa, która długo stoi na bocznym torze zarośniętym krzakami |
|
W obie strony |
- bilet do
miejsca docelowego i powrotny |
|
W okleinie |
-
lokomotywa oklejona reklamą |
|
W pustynnym kamuflażu |
- rodzaj
malowania lokomotyw elektrycznych np. EU07, EP08 |
|
W sieci piszczy |
- co
słychać na kolejarskich szlakach |
|
W tłumie |
- miejsce
postojowe, skupisko bardzo wielu, lokomotyw w jednym miejscu tak, że ciężko
znaleźć tą, co szukamy |
|
Wagi torowe |
- wagi
kolejowe zamontowane w torowisku służące do ważenia wagonów |
|
Wagi wagonowe |
- wagi
kolejowe do ważenia wagonów |
|
Wagon anachroniczny |
- wagon
starodawny niemodny, ale może być ikoną tamtych czasów na kolei |
|
Wagon artyleryjski |
- w
pociągu pancernym wagon opancerzony i uzbrojony w działa, a także w karabiny
maszynowe |
|
Wagon artyleryjski |
- wagon
2-osiowy odpowiednio przygotowany, towarowy, kryty, drewniany, osłonięty
betonem z 1 armatą 80 mm na stanowisku bocznym zbudowany w 1919 roku i
wchodzący w skład pociągu pancernego |
|
Wagon bagażowy |
- wagon
kolejowy włączany do pociągów pasażerskich, którego konstrukcja umożliwia
przewożenie w nim większych ładunków |
|
Wagon dedykowany |
- wagon w
składzie pociągu przeznaczony jakieś grupie pasażerów (np. przeznaczony dla
uczestników Kolejowej Pielgrzymki Kolejarzy |
|
Wagon dowodzenia |
- w
pociągu pancernym wagon służący do przewożenia piechoty, która była
opancerzona i uzbrojona w karabiny maszynowe, oraz posiada stanowisko
dowodzenia tym pociągiem |
|
Wagon jedwabniczy |
- w latach
trzydziestych polski wagon specjalistyczny |
|
Wagon kłonicowy |
-
najczęściej platforma wyposażona w kłonice przydatne do zabezpieczenia
ładunku |
|
Wagon kolejowy |
- wagon na
kołach używany do transportu kolejowego (szynowego) |
|
Wagon medyczny |
- wagony przystosowany do celów medycznych dla
wojska (było ich 8 sztuk) |
|
Wagon motorowy |
- jedna
część jednostki elektrycznej, lub wagonu spalinowego z napędem silnikowym
(spalinowym, lub elektrycznym) |
|
Wagon motorowy |
- wagon z
napędem silnikowym |
|
Wagon motorowy |
- potocznie
o wagonie spalinowym SN61 |
|
Wagon ochronny |
-
stosowany przy przewozie wagonów z materiałami lub przedmiotami wybuchowymi |
|
Wagon piechoty |
- wagon
2-osiowy odpowiednio przygotowany, towarowy, kryty, drewniany, osłonięty
betonem, zbudowany w 1918 roku i wchodzący w skład pociągu pancernego |
|
Wagon plandekowy |
- wagon
platforma z ruchomym stelażem i nałożoną plandeką umożliwiającą przykrycie
całego wagonu |
|
Wagon pocztowy |
- wagon
specjalnej konstrukcji umożliwiający przewóz przesyłek pocztowych i ich
sortowanie (od 1838) |
|
Wagon pół baryłkowy |
- rodzaj
wagonu z pociągu pancernego, którego czoło było zaokrąglone i opancerzone, co
powodowało jego większą odporność na pociski |
|
Wagon przeciwlotniczy |
- w
pociągu pancernym wagon uzbrojony w działka przeciwlotnicze |
|
Wagon przeciwpancerny |
- w
pociągu pancernym rodzaj wagonu artyleryjskiego, który w wieży czołgowej jest
wyposażony w działo przeciwpancerne |
|
Wagon psychotechniczny |
- w latach
trzydziestych wagon do badań psychotechnicznych z salkami do testów
zbiorowych i testów indywidualnych |
|
Wagon pszczelniczy |
- w latach
trzydziestych polski wagon specjalistyczny |
|
Wagon pulmanowski |
- kolejowy
wagon pasażerski mający długi korytarz, z którego prowadzą wejścia do
poszczególnych przedziałów |
|
Wagon Rewizyjny |
- do
przegląd stanu technicznego sieci trakcyjnej np. serii SR51 |
|
Wagon rozrządczy |
- jedna
część jednostki elektrycznej, lub wagonu spalinowego bez napędu |
|
Wagon salonowy |
- to tzw.
salonka, czyli wagon o specjalnej zabudowie wnętrza i specyficznym
przeznaczeniu |
|
Wagon silnikowy |
- jedna
część jednostki elektrycznej, lub wagonu spalinowego z napędem silnikowym
(spalinowym, lub elektrycznym) |
|
Wagon szturmowy |
- w
pociągu pancernym wagon służący do przewożenia piechoty, która była
opancerzona i uzbrojona w karabiny maszynowe |
|
Wagon w wagonie |
- to
ciekawa zapowiedź przez megafony: „W drugim wagonie z czoła pociągu znajduje
się wagon barowy" – ciekawe jak on wyglądał "wagon w wagonie”? |
|
Wagon zbiornikowy |
- rodzaj
wagonu cysterny serii Rh nr 551214 wyprodukowanej
prawdopodobnie w Polsce w okresie międzywojennym - pierwsze wersje miały
budkę hamulcową i hamulec zespolony, które później demontowano |
|
Wagonów od metra |
-
odstawione na boczny tor cały ciąg wagonów bez zatrudnienia |
|
Wagony bezzderzakowe |
- wagony
towarowe ze sprzęgiem samoczynnym SA-3, w których zderzaki są nie potrzebne |
|
Wagony bydlęce |
- wagony
towarowe, gdzie okna były zabezpieczone drutem kolczastym i służyły do
przewozu bydła, a także ludzi w okresie wojennym na zsyłkę czy do obozów
koncentracyjnych |
|
Wagony opancerzane |
- wagony
odpowiednio przygotowane i wchodzące w skład pociągów pancernych |
|
Wagony wywrotki |
- czyli talboty
- popularne wagony samowyładowcze. Do najczęściej spotykanych na polskich
torach należą talboty z serii Fals (WAP) i Falns |
|
Wal w gały |
- rozkaz do szybkiego, awaryjnego opuszczenia
pantografów na pojazdach elektrycznych |
|
Walić w gały |
- komenda
awaryjnego opuszczenia pantografów w dół |
|
Wał grupowy |
- zespół
styczników załączanych mechanicznie (wałkiem krzywkowym) umożliwiających
różne układy połączenia silników trakcyjnych i rezystorów na lokomotywie
elektrycznej |
|
Wał kardana |
- rodzaj
przekładni |
|
Wał kułakowy |
- nazywamy
także krzywkowym, zespół łączników nieposiadających indywidualnych napędów,
lecz uruchamianych krzywkami osadzonymi na wspólnym wale. W pojazdach
trakcyjnych mają napęd zasadniczo elektropneumatyczny. Jedynie na
lokomotywach EU04 i EU20, posiadał opcjonalny napęd ręczny |
|
Warczący Gagarin |
-
radziecka lokomotywa spalinowa serii ST44 |
|
Warszawa 223 |
- drezyna FSO produkowana w latach 1956-1973 na
bazie samochodu osobowego Warszawa 223. Ciekawostką była zmiana kierunku,
która odbywała się po podniesieniu pojazdu i jego obróceniu |
|
Wąż ogrzewczy |
-
elastyczne złącze (wąż) służące do połączenia sąsiednich wagonów (lub
lokomotywy z wagonami) na ogrzewanie parowe |
|
Wbity samobój |
- chybiona
inwestycja w spółkach PKP |
|
Wciskać kit |
- wmawiać
drugiemu pracownikowi świadomie lub dla żartów jakieś kłamstwo |
|
Wdrapywać się |
- wjechać
pociągiem pod duże wzniesienie |
|
Wejdź na opory |
- ustawić
nastawnik jazdy na pozycję oporową |
|
Weksluj wagony |
-
przetaczaj wagony |
|
Wersja przejściowa |
- wersja
taboru pomiędzy pierwszą, a najnowszą wersją unowocześnienia |
|
Węzeł kolejowy |
- stacja
kolejowa, z której rozchodzą się tory, w co najmniej trzech kierunkach |
|
Węzeł przesiadkowy |
- stacja
kolejowa, na której można dokonać przesiadki w różnych kierunkach |
|
Węzły łożyskowe |
- w łożyskowych
zestawach kołowych - łożyska główne, prowadzenie zastawów kołowych oraz
pierwszy stopień osprężynowania. |
|
Wiadro kompresji |
- tak
starsi maszyniści naśmiewali się z pomocników wysyłając ich do magazynu po
takie wiadro |
|
Wiadro kompresji |
- kiedyś,
aby sprawdzić wiadomości stażysty czy praktykanta po technikum na
lokomotywach spalinowych dla żartów dawano mu wiadro i kazano iść do magazynu
po kompresję |
|
Wibrujący parowóz |
-
spalinowa lokomotywa pasażerska typu SP42
produkcji polskiej z wbudowanym kotłem parowym dla ogrzewania wagonów |
|
Widać czoło |
- widać
przód pociągu, lub pojazdu trakcyjnego |
|
Widać ślepia |
- widać
czoło pociągu, lub przód pojazdu trakcyjnego |
|
Widły maźnicze |
- element
systemu prowadzenia zestawów kołowych |
|
Widły maźniczne |
- element
zestawu kołowego, który utrzymuje maźnicę osi w odpowiednim położeniu |
|
Widzi na planie |
- np.
dyżurny widzi na elektrycznym pulpicie (lub monitorze) przejazd pociągu |
|
Wiek pary |
-
stulecie, kiedy to królowały na żelaznych szlakach parowozy |
|
Wielka klapa |
- nieudana
modernizacja lokomotyw |
|
Wielki Brat |
- kamery rejestrujące montowane w wagonach osobowych |
|
Wielki Hektor |
- spalinowa
lokomotywa czteroosiowa produkowana przez CKD Praha
w latach 1959-1973 |
|
Wieniec koła |
- obręcz
zestawu kołowego |
|
Wieniec ochronny |
- przy
drzwiczkach paleniskowych |
|
Wieża ciśnień |
- wysoki
budynek w pobliżu stacji z dużym zbiornikiem wody u góry |
|
Wieża wodna |
- wysoki
budynek w pobliżu stacji z dużym zbiornikiem wody u góry |
|
Wilk szynowy |
- urządzenie, które ciągnięte za pojazdem podczas wojny światowej
skutecznie niszczyło (rozwalało) podkłady i tory kolejowe |
|
Wio Baśka |
- żartobliwie
do lokomotywy - aby jechała (szczecińskie), zwłaszcza w trudnych sytuacjach
podjazdowych (np. ruszanie na wzniesieniach ciężkim pociągiem) |
|
Wisi na tablicy |
- twoje
nazwisko jest na tablicy ogłoszeń np. w sprawie zgłoszenia się na dochodzenie |
|
Wjazd do Niemca |
- wjazd
pociągiem na teren Niemiec przez naszą granicę |
|
Wkładka dociskowa |
- system
przytwierdzania sprężystego szyny typu SB3 |
|
Wlewki stalowe |
- to
ucięte na odpowiedni wymiar produkty stalowe, które są przygotowane do
produkcji kół monoblokowych dla pojazdów kolejowych |
|
Wlewki stalowe |
- to
ucięte na odpowiedni wymiar produkty stalowe, które są przygotowane do
produkcji kół monoblokowych dla pojazdów kolejowych |
|
Woda kotłowa |
- jest to woda o małej twardości używana do zasilania
kotłów parowych, |
|
Woda miękka |
- woda posiadająca niskie stężenie minerałów. Przeciwieństwo wody
twardej. Posiadająca odczyn lekko kwaśny |
|
Woda twarda |
- woda zawierająca znaczne stężenie soli różnych metali, a zwłaszcza
wapnia i magnezu, np. chlorków, siarczanów, wodorowęglanów wapnia i magnezu.
Woda taka może powodować różne usterki w urządzeniach elektrycznych,
instalacjach rurowych - powodując kamieniem, czyli osad z wapnia, magnezu i
innych składników twardej wody |
|
Woda zmiękczona |
- woda o
odpowiednich cechach i zastosowaniu w trakcji, w układach i instalacjach
rurowych |
|
Wolna droga |
-
popularne zapytanie o możliwość dalszej jazdy pociągu np. czy jest wolna
droga dla pociągu? |
|
Wolna droga |
- semafor
podany na zielono, czyli na sygnał zezwalający na uruchomienie jazdy |
|
Wolna Droga |
-
dwutygodnik, czyli pismo Krajowej Sekcji Kolejarzy "S" |
|
Wolna droga |
- nazwa
miesięcznika kolejowego wydawanego przez NSZZ Solidarność |
|
Wolna droga |
- słowa
młodszego maszynisty, gdy z lokomotywy (w czasie pracy) widzi sygnał
zezwalający na tarczy ostrzegawczej czy semaforze - wtedy maszynista powtarza
WOLNA DROGA (to jest tzw. powtarzanie sygnałów w kabinie maszynisty) |
|
Wolna trasa |
- semafor
podany na wolną drogę lub wolny odcinek toru przed nami |
|
Wołaj pogotowie |
-
nastąpiło wykolejenie i wołanie pogotowia technicznego |
|
Wołaj pogotowie |
-
nastąpiło zerwanie sieci trakcyjnej i wołanie pogotowia energetycznego |
|
Worki podsypkowe |
- to
zagłębienia w podtorzu zbudowanym z gruntów mało przepuszczalnych,
obejmujących kilka podkładów |
|
Wozić powietrze |
- pretekst
do likwidacji pociągów z powodów ekonomicznych zaczyna się, gdy pociągi
zaczynają jeździć puste i wozić powietrze (mała liczba pasażerów) |
|
Wóz Motorowy |
- to w
oczach Polaków nazywana była polska Luxtorpeda,
wagon spalinowy serii SAx 90, który już w lipcu
1935 roku sprawdził się na górskich między Krakowem i Zakopanem |
|
Wóz służbowy |
- wagon
służbowy (kiedyś) |
|
Wóz służbowy |
- wagon
służbowy (kiedyś) |
|
Wóz z tendrem |
- dawna
nazwa tendra, czyli ostoja, skrzynia węglowa i zbiornik wodny |
|
Wózek Jakobsa |
- system
zawieszenia wagonu lub członu zespołu trakcyjnego polegający na oparciu na
jednym wózku dwóch sąsiadujących ze sobą członów |
|
Wózek motorowy |
- rodzaj lekkiego pojazdu szynowego z własnym napędem, używanego zwykle
przez służby utrzymania szlaku do prowadzenia nadzoru, przewozu materiałów i
narzędzi, transportu drużyn roboczych np. WŻB-10 |
|
Wózek pocztowy |
- w latach
50-ych popularny wózek akumulatorowy, który kursował po peronach z bagażami |
|
Wózek torowy |
- mały
akumulatorowy pojazd (rodzaj małej lokomotywki akumulatorowej) oznaczony
symbolem ASF (EL16) używany w lokomotywowniach do przetaczania lokomotyw na
terenie lokomotywowni (szczecińskie) |
|
Wózek torowy |
- dwuosiowy
mały typ platformy służącej do celów roboczych przy pracach torowych |
|
Wpadły na siebie |
- mówimy,
gdy dwie lokomotywy zbyt mocno się zderzyły |
|
Wraca na tory |
-
lokomotywa po naprawie wraca do obsługi pociągów |
|
Wracam na metę |
-
mieszkanie np. maszynisty (wracam na metę, czyli wracam do domu) |
|
Wracam na tory |
-
maszynista po odsunięciu od jazdy wraca do jazdy |
|
Wróg kolejowy |
- ludzie
zajmujący się likwidowaniem połączeń kolejowych, linii kolejowych itp. |
|
Wróg szynobusów |
- osoba,
która uparcie twierdzi, że autobus szynowy to nie pociąg |
|
Wrzutnik dokumentów |
- miejsce
(pojemnik) przy torowisku, gdzie w latach 80-tych na przejściach granicznych
DOKP należało wyrzucić dokumenty R7 danego pociągu |
|
Wsiadam na loka |
- wsiadam
na lokomotywę |
|
Wskaźnik paliwa |
- pozwala
na naoczne stwierdzenie poziomu paliwa |
|
Wskaźnik wody |
- pozwala
na naoczne stwierdzenie poziomu wody |
|
Wspólna bieżnia |
- to odcinek
sieci trakcyjnej w przęśle naprężenia, w której przewody jezdne obu odcinków
naprężenia znajdują się na tej samej poziomej płaszczyźnie pomiędzy słupami krzyżowymi
|
|
Wstawka hamulcowa |
- wkładka wymienna z elementem ciernym z żeliwa, lub w ostatnich latach
koleje europejskie wprowadzają wstawki hamulcowe z tworzyw sztucznych |
|
Wybijak dybli |
- rodzaj
dużego młotka do wybijania zużytych dybli |
|
Wybrzuszanie torów |
-
powstaje, gdy nie zastosowano dylatacji w torach - wtedy wysokie temperatury
powodują rozszerzanie się szyn, co powoduje ich wybrzuszanie |
|
Wybuch oporów |
- to
oznacza, że lokomotywa tak długo pracowała na rozruchu oporowym, że w
rezultacie oporu rozruchowe uległy przegrzaniu się i nastąpiło ich zapalenie |
|
Wychlastany zestaw |
- zestaw kołowy z płaskimi miejscami |
|
Wyciek kontrolowany |
- wyciek wody spod głowicy silnika otworem kontrolnym na
lokomotywach spalinowych |
|
Wydłużyć czas jazdy |
- sygnał
podany przez dyżurnego za pomocą prostokątnej tarczy z literką, „W”, co
znaczy dla maszynisty, aby wydłużył czas jazdy pociągu do następnego
posterunku następczego |
|
Wydoić hamulec |
- użyć
ręcznych odluźniaczy hamulca do całkowitego wypuszczenia powietrza |
|
Wydoił go |
-
wyluzował wagon |
|
Wygaszanie lolomotywy |
- to
czynności wykonywane przy odstawieniu pojazdów trakcyjnych na postój lub
przegląd |
|
Wygaszanie popytu |
- to
celowe działania władzy kolejowych spółek mające uzasadnić likwidację lub
ograniczenie liczby połączeń kolejowych na danym odcinku |
|
Wygaszenie sygnalizatorów |
- to wyłączenie sygnalizacji przejazdowej lub rozpoczęcie podnoszenia
rogatek, które może nastąpić nie prędzej jak po upływie minimum 6 sekund od
momentu zjechania ostatniej osi pociągu z przejazdu |
|
Wygła się |
- gwarowo
o wygiętej szynie od wysokiej temperatury |
|
Wyjazdowe grupowe |
- to
semafory ustawiane z wydzielonej grupy torów, przy których nie ma semaforów
wyjazdowych |
|
Wykaz pracy |
- potoczna
nazwa karty pracy drużyny trakcyjnej |
|
Wykaz wagonów |
- druk R7,
dokument ze spisem wagonów w składzie pociągu |
|
Wykleszczenie dźwigni |
-
wyskoczenie dźwigni ze swojego stabilnego położenia, brak ryglowania –
spowodowane pęknięciem pędni lub z powodu rozprucia zwrotnicy |
|
Wykleszczenie dźwigni |
- efekt
stanu położenia dźwigni ryglowej lub zwrotnicowej, spowodowany przez tabor,
który uszkodził (rozpruł) zwrotnice lub pędnia uległa zerwaniu |
|
Wykres pociągu |
- trasa
kursowania pociągu |
|
Wykres ruchu pociągów |
- w
kolejowym żargonie piła, czyli graficzny rozkład jazdy |
|
Wyleciał na psie |
- najechał
maszynista na wykolejnicę i wykoleił się |
|
Wyłącznik szybki |
-
urządzenie zabezpieczające układ elektryczny elektrycznych pojazdów
trakcyjnych przed skutkami zwarć i przeciążeń |
|
Wymiana podróżnych |
- w
jednostce trakcyjnej lub pociągu osobowym podróżni wsiadający i wysiadający |
|
Wymieniarka podkładów |
- urządzenie pomocne przy wymianie podkładów |
|
Wymiennik ciepła |
- czyli
podgrzewacz układu wodnego na lokomotywie spalinowej, który korzysta np. z
ciepła wytworzonego przez VAPOR |
|
Wyprawienie pociągu |
- na
peronie przez dyżurnego ruchu podanie nakazu jazdy dla pociągu osobowego |
|
Wyrwał z peronu |
- o
maszyniście, który zbyt szybko ruszył pociągiem z peronu |
|
Wyrzuć R7 |
- miejsce
(pojemnik) gdzie w latach 80-tych na przejściach granicznych DOKP należało
wyrzucić dokumenty R7 danego pociągu (czasami taki napis był przymocowany na
słupie przy torowisku) |
|
Wyrzuć się |
- cofnąć
nastawnik jazdy do zera |
|
Wyrzut mazutu |
- ciemny
dym z komina lokomotyw spalinowych |
|
Wyrzutnia płozów |
-
urządzenie do samoczynnego usuwania płozów spod kół |
|
Wysoka strona |
- oznacza
obwody elektryczne wysokiego napięcia na lokomotywach elektrycznych |
|
Wysoka strona |
- obwody główne
na lokomotywach elektrycznych |
|
Wysoki szerszeń |
-
lokomotywa elektryczna serii ET22 o numerach od 2028 do 2048 |
|
Wysokie koła |
- w
różnych odmianach i konfiguracjach, oznacza to wszystko, co dotyczy obsługi
ruchu pociągów pospiesznych |
|
Wysokie Koła |
-
lokomotywa elektryczna (uniwersalna/pośpieszna) serii EU07, lub EP07 |
|
Wysokie Koła |
- odnosi się ogólnie do maszynistów obsługujących pociągi osobowe i
pośpieszne |
|
Wysokie napięcie |
- napięcie
zazwyczaj 3000 V prądu stałego (może być i inne) służące do napędu silników
trakcyjnych |
|
Wysokość konstrukcyjna |
- jest to
odległość między przewodem jezdnym, a liną nośną w miejscu ich podwieszenia |
|
Wysokość węgla |
- wysokość
warstwy węgla w palenisku na parowozie |
|
Wysypał się |
- wykoleił
się np. wagon |
|
Wyszła na pociąg |
-
lokomotywa wyjechała np. z lokomotywowni na stację, na pociąg |
|
Wyścigi lokomotyw |
- jazda w
tym samym kierunku po dwóch torach, dwóch lokomotyw |
|
Wyśrubowany czas |
- pociąg
ma bardzo krótkie czasy jazdy pomiędzy stacjami tak, że nie można nic skrócić
tego czasu |
|
Wyświetlacz trasowy |
-
wyświetlacz typu LED, który w formie informacyjnej wyświetla aktualny
przebieg trasy pociągu |
|
Wytłuszczenie pociągów |
- w
rozkładach jazdy pociągi pośpieszne i ekspresowe były pisane pogrubioną czcionką |
|
Wytwornica pary |
-
urządzenie na lokomotywie spalinowej (VAPOR np. na SP45) służące do
wytwarzania pary, która służy do ogrzewania składu pociągu |
|
Wytwornica pary |
-
urządzenie na lokomotywie spalinowej (np. VAPOR na SP45) służące do
wytwarzania pary, która służy do ogrzewania składu pociągu |
|
Wzbudza się |
-
samoczynne, uboczne zadziałanie (zasilenie) np. przekaźnika |